شرکت مایکروسافت (به انگلیسیMicrosoft Corporation) یک شرکت چند ملیتی است که مرکز آن در ایالات متحده آمریکا قرار دارد. این شرکت، بزرگترین شرکت ارائهنرم‌افزار رایانه در دنیاست که به انتشار کتاب و تولید محصولات چندرسانه‌ای و ارائه خدماتپست الکترونیکی نیز می‌پردازد. مایکروسافت در سال مالی منتهی به ژوئن ۲۰۱۰ میلادی، بیش از ۶۲ میلیارد دلار درآمد فروش، بیش از ۱۸ میلیارد دلار سود خالص و ۸۹٬۰۰۰ کارمند در کشورهای مختلف دنیا داشته است.[۷][۸] فعالیت اصلی آن در زمینهٔ طراحی، توسعه، ساخت، صدور مجوز، پشتیبانی و ارائهٔ خدمات نرم‌افزاری برای ابزارهای رایانه‌ای میباشد[۹][۱۰]‬ و دفتر مرکزی آن در شهر ردموند، ایالت واشینگتن در آمریکا قرار دارد.

پرفروش‌ترین محصولات مایکروسافت، سیستم‌عامل «ویندوز» و نرم‌افزار «آفیس» است و شعار اصلی شرکت «یک کامپیوتر روی هر میز و در هر خانه، که نرم‌افزارهای مایکروسافت را اجرا کند.» میباشد.[۱۱][۱۲][۱۳][۱۴]‬‬‬[۱۵][۱۶][۱۷]‬‬ این دو محصول با سهمی حدود ۹۰٪ در سال ۲۰۰۳ برای مایکروسافت آفیس و در سال ۲۰۰۶ برای ویندوز جایگاه مهمی در بازار فروش محصولات کامپیوترهای شخصی و کامپیوترهای رومیزی پیدا کردند.

مایکروسافت که در ابتدا کار خود را توسط دو دوست دوران کودکی به نامهای بیل گیتس وپُل جی. آلن با ساخت و فروش مفسر زبان برنامه‌نویسی بیسیک (Basic interpreters) برای «آلتایر» Altair شروع کرد، در اواسط دههٔ ۸۰ میلادی با طراحی سیستم‌عامل داس بر بازارسیستم‌های عامل رایانه‌های خانگی مسلط شد. شرکت، سهام خود را وارد بورس کرد که با افزایش ارزش سهام، چهار نفر، میلیاردر و حدود ۱۲٬۰۰۰ نفر از کارکنان مایکروسافت، میلیونر شدند


شرکت مایکروسافت (به انگلیسیMicrosoft Corporation) یک شرکت چند ملیتی است که مرکز آن در ایالات متحده آمریکا قرار دارد. این شرکت، بزرگترین شرکت ارائهنرم‌افزار رایانه در دنیاست که به انتشار کتاب و تولید محصولات چندرسانه‌ای و ارائه خدماتپست الکترونیکی نیز می‌پردازد. مایکروسافت در سال مالی منتهی به ژوئن ۲۰۱۰ میلادی، بیش از ۶۲ میلیارد دلار درآمد فروش، بیش از ۱۸ میلیارد دلار سود خالص و ۸۹٬۰۰۰ کارمند در کشورهای مختلف دنیا داشته است.[۷][۸] فعالیت اصلی آن در زمینهٔ طراحی، توسعه، ساخت، صدور مجوز، پشتیبانی و ارائهٔ خدمات نرم‌افزاری برای ابزارهای رایانه‌ای میباشد[۹][۱۰]‬ و دفتر مرکزی آن در شهر ردموند، ایالت واشینگتن در آمریکا قرار دارد.

پرفروش‌ترین محصولات مایکروسافت، سیستم‌عامل «ویندوز» و نرم‌افزار «آفیس» است و شعار اصلی شرکت «یک کامپیوتر روی هر میز و در هر خانه، که نرم‌افزارهای مایکروسافت را اجرا کند.» میباشد.[۱۱][۱۲][۱۳][۱۴]‬‬‬[۱۵][۱۶][۱۷]‬‬ این دو محصول با سهمی حدود ۹۰٪ در سال ۲۰۰۳ برای مایکروسافت آفیس و در سال ۲۰۰۶ برای ویندوز جایگاه مهمی در بازار فروش محصولات کامپیوترهای شخصی و کامپیوترهای رومیزی پیدا کردند.

مایکروسافت که در ابتدا کار خود را توسط دو دوست دوران کودکی به نامهای بیل گیتس وپُل جی. آلن با ساخت و فروش مفسر زبان برنامه‌نویسی بیسیک (Basic interpreters) برای «آلتایر» Altair شروع کرد، در اواسط دههٔ ۸۰ میلادی با طراحی سیستم‌عامل داس بر بازارسیستم‌های عامل رایانه‌های خانگی مسلط شد. شرکت، سهام خود را وارد بورس کرد که با افزایش ارزش سهام، چهار نفر، میلیاردر و حدود ۱۲٬۰۰۰ نفر از کارکنان مایکروسافت، میلیونر شدند.[۱۸][۱۹][۲۰]

این شرکت همواره هدف نقدهای مختلفی از جمله انحصارطلبی بوده که موجب تشکیل دادگاه‌های قضایی بسیاری بر علیه آن، به علت تجاوز از قوانین انحصار، در وزارت دادگستری ایالات متحده آمریکا و کمیسیون اروپا شده است.[۲۱][۲۲]

مایکروسافت علاوه بر بازار سیستم‌عامل و نرم‌افزار اداری در زمینه‌های دیگر هم فعالیت می‌کند مانند: شبکه تلویزیونی ام‌اس‌ان‌بی‌سی "MSNBC"، سایت اینترنتی «ام‌اس‌ان» ودانشنامه چندرسانه‌ای انکارتا (که دیگر انتشار نمی‌یابد). همچنین در زمینه تولیدسخت‌افزار رایانه با ساخت محصولاتی مانند موشواره و نیز سرگرمی‌های خانگی از جملهایکس‌باکس، ایکس‌باکس ۳۶۰ و زون(zune) نیز میپردازد. مایکروسافت از گذشته تاکنون با استفاده از روش‌های مختلف مانند گروه خبری «یوزنت» "Usenet" و وب، پشتیبانی ازنرم‌افزارهای خود را همواره ادامه داده‌است و جایزهٔ «ام‌وی‌پی» Microsoft MVP را به داوطلبینی که در کمک به مشتریان شرکت مفید بوده باشند، اهدا می‌کند.‬[۲۳][۲۴]


نوشتار اصلی: تاریخچهٔ مایکروسافت
تاریخچه
 

 

تأسیس مایکروسافت (۱۹۷۵-۱۹۸۵) 

thumb|right|۲۷۰px|تصویر کارمندان مایکروسافت در سال ۱۹۷۸ از راست به چپ:
بالا: جیم لین، باب والاس، استیو وود
وسط: گوردون لتوین، مارک مکدونالد، باب گرینبرگ، باب او-ریر
پایین: پل آلن، مارلا وود، اندرآ لوئیز، بیل گیتس

]] بیل گیتس بعد از مطالعه شماره اول ژانویه ۱۹۷۵ مجلهٔ پاپیولار الکترونیکز (Popular Electronics) که حاوی اطلاعاتی در مورد ریزرایانه التیر ۸۸۰۰ (Altair 8800) بود، (التیر ۸۸۰۰ اولین ریزرایانه‌ای بود که وارد عرصه رقابت رایانه‌ای شد.) با "MITS" که سازنده آن بود تماس گرفت و آنان را از ساخت نرم‌افزار برنامه‌نویسی برای «Altair ۸۸۰۰» که نام آن را بیسیک گذاشته بودند، مطلع ساخت.[۲۵] بیل گیتس تا آن زمان نه یک سیستم "Altair" و نه حتی یک مترجم ساده داشت، با این حال در طول هشت هفته قبل از اجرای اولیه نرم‌افزار او و آلن یک برنامهٔ مفسر نوشتند. مترجم در اجرای آزمایشی کار کرد و "MITS" پذیرفت تا بیسیک را بخرد و «Altair BASIC» را روانهٔ بازار کند.

گیتس دانشگاه هاروارد را رها کرد و به آلبوکرکی در نیومکزیکو یعنی جایی که "MITS" قرار داشت رفت و مایکروسافت را در آنجا تأسیس کرد. «مایکرو-سافت» (Micro-soft) در ۲۶ نوامبر ۱۹۷۶ به عنوان علامت تجاری ثبت شد.[۲۵]ولی نام «مایکروسافت» (Microsoft) بدون خط تیره اولین بار توسط بیل گیتس در نامه‌ای که در ۲۹ نوامبر ۱۹۷۵ به پل آلن نوشت، به کار برده شد. اولین دفتر بین‌المللی مایکروسافت در اولین روز نوامبر ۱۹۷۸ در ژاپن با نام «ASCII Microsoft» (با نام فعلی «Microsoft Japan») تأسیس شد.[۲۵]

نام شرکت ابتدا به صورت Micro-soft نوشته می شد ولی به مرور زمان به صورت فعلی در آمد. Microsoft مخفف MICROcomputer SOFTware است. و دلیل نامگذاری شرکت به این اسم نیز آن است که بیل گیتس مؤسس شرکت آن را با هدف نوشتن و توسعه نرم‌افزارهای میکروکامپیوترها تأسیس کرد.

در ۱ ژانویه ۱۹۷۹ شرکت از آلبوکرکی به مکان جدیدش در بلویو در واشنگتن منتقل شد.[۲۵] استیو بالمر در سال ۱۹۸۰ به شرکت پیوست و بعداً با مدیرعاملی بیل گیتس هم موافقت کرد.[۲۵][۲۵]

مایکروسافت اولین سیستم‌عامل خود را در ۱۹۸۰ به بازار عرضه کرد. این سیستم‌عامل که نسخهٔ تغییر یافته‌ای از یونیکس بود با کسب اجازه از شرکت «ای تی اند تی» (AT&T) با عنوان زینیکس (Xenix) به بازار فرستاده شد. زینیکس خیلی فراگیر نبود و در ابتدا فقط توسط نرم‌افزارسازها مورد استفاده قرار می‌گرفت.[۲۶][۲۷] مایکروسافت ورد با عنوان اصلی «مالتی-تول ورد» (Multi-Tool Word) به خاطر رواج ایدهٔ «هر چه می‌بینی، همان را می‌گیری» معروف شد. ورد همچنین اولین برنامه‌ای بود که قابلیت‌هایی همچون نمایش متن‌های بولد را داشت. اولین بار کپی‌های مجانی نسخه نمایشی مایکروسافت ورد به همراه شماره نوامبر ۱۹۸۳ مجله پی‌سی ورلد توزیع شد و با این کارمایکروسافت ورد اولین برنامه‌ای شد که بر روی دیسک همراه یک مجله پخش شد.[۲۸] اگر چه «زی نیکس» هیچگاه مستقیماً به فروش عمومی نرسید با این حال اجازه فروش آن به تعداد زیادی از سازندگان تجهیزات اصلی (OEM) داده شد. در میانهٔ دههٔ ۸۰ میلادی مایکروسافت به طور کامل از تجارت یونیکس خارج شد.[۲۶]

اما موفقیت اصلی مایکروسافت، با سیستم‌عامل داس (Dos: Disk Operating System) اتفاق افتاد، بعد از مذاکرات بی‌حاصل با «Digital Research»، آی‌بی‌ام قراردادی با مایکروسافت بست تا نسخهٔ جدیدی از سیستم‌عامل «سی‌پی‌ام» (CP/M) را برای رایانه‌های شخصی آی‌بی‌ام تهیه کند.

مایکروسافت بزرگ‌ترین شرکت نرم‌افزاری جهان

مایکروسافت برای این کار یک سیستم‌عامل مشابه سیستم‌عامل سی‌پی‌ام با نام «۸۶-DOS» را از شرکت «سیاتل کامپیوتر پروداکتز» و «تیم پترسن» با قیمتی کمتر از ۵۰ هزار دلار خرید. آی‌بی‌ام هم نام آن را به «پی‌سی-‌داس» (PC-DOS) تغییر داد. به خاطر قوانین کپی‌رایتی که متوجه «سی‌پی‌ام» بود، آی‌بی‌ام «سی‌پی‌ام» را با قیمت ۲۵۰ دلار در کنار «پی‌سی-‌داس» که ۴۰ دلار قیمت داشت به بازار عرضه کرد و سرانجام «پی‌سی-‌داس» به خاطر قیمت کمترش به استاندارد تبدیل شد.[۲۹][۳۰]حوالی سال‌های ۱۹۸۳ مایکروسافت با همکاری چند شرکت دیگر کامپیوتری خانگی با نام "MSX" را به بازار عرضه کرد که نسخهٔ داس مخصوص مایکروسافت، با نام «MSX-DOS» را اجرا می‌کرد که در ژاپن، اروپا و آمریکای جنوبی بسیار پرطرفدار شد.[۳۱][۳۲]چندی بعد پس از این که شرکت «Columbia Data Products» با موفقیت بایوسآی‌بی‌ام را شبیه‌سازی کرد، بازار شاهد افزایش چشمگیر کامپیوترهای شخصی مشابه آی‌بی‌ام از طرف شرکت‌هایی همچون «Eagle Computer» و «کامپک» (compaq) بود.[۳۳][۳۴][۳۵][۳۶] معامله مایکروسافت با آی‌بی‌ام به آن اجازه می‌داد که امکان توزیع و فروش نسخهٔ «داس» مخصوص خود یعنی «MS-DOS» را داشته باشد، به همین دلیل مایکروسافت با فروش سیستم‌عامل خود در بازار داغ سیستم‌عامل برای رایانه‌های مشابه آی‌بی‌ام از یک شرکت کوچک به یکی از بزرگ‌ترین شرکت‌های نرم‌افزاری در صنعت رایانه‌های خانگی تبدیل شد.[۳۷]

با عرضه موشواره‌ی مایکروسافت در دوم می ۱۹۸۳ مایکروسافت تولیدات خود را توسعه بخشید. ادامهٔ این توسعه با ایجاد قسمتی برای نشرکتاب به نام «مایکروسافت پرس» در یازدهم ژوئیهٔ همان سال همراه بود.[۲۵]

ظهور ویندوز 

نشان ویندوز در حال حاضر

زمانی که شرکت «کامپک»، بایوس آی‌بی‌ام را گرفت. به دنبال این اتفاق، مایکروسافت بر آن شد که جایگاه آی‌بی‌ام را در بازار سیستم‌عامل بگیرد. آن‌ها سیستم‌عامل «ام‌اس‌-داس» را طراحی کردند که در پی‌سی‌های غیر آی‌بی‌ام قابل استفاده بود. نسخه ابتدایی ویندوز در نوامبر ۱۹۸۵ به بازار آمد که در واقع، همان نسخه گرافیکی «ام‌اس-‌داس» بود. دو سال بعد مایکروسافت اعلام کرد که نسخهٔ آخر ویندوز یعنی ویندوز ۳ را در سال‌های نخست دهه۹۰ به بازار خواهد فرستاد. مایکروسافت در می۱۹۹۱ رسماً اعلام کرد که شراکت بر سر اواس‌تو به پایان رسیده و مایکروسافت از این به بعد، همه تلاش خود را صرف ویندوز خواهد کرد. هم‌زمان با این تحولات، مایکروسافت یکی دیگر از محصولات خود یعنی مایکروسافت آفیس را ارائه نمود. مایکروسافت آفیس به همراه مایکروسافت ورد و مایکروسافت بوک شلف که یک مجموعه مرجع بود، محتویات نخستین دیسک شرکت مایکروسافت را تشکیل می‌دادند. ویندوز ۱/۳ در نوامبر ۱۹۹۲ به بازار عرضه شد که در عرض دو ماه، سه میلیون کپی فروخت. یک سال بعد، ویندوز مهم‌ترین سیستم‌عامل گرافیکی در تمام دنیا بود و مجله ٔفورچون، مایکروسافت را مبتکرترین کمپانی در ایالات متحده در سال ۱۹۹۳نامید.

 


آغاز امپراتوری
 

ورودی ساختمان شماره ۱۷ در محوطه اصلی شرکت درردموند.

در ۱۹۹۴ مایکروسافت انکارتا را به راه انداخت؛ نخستین دانشنامه‌ای که روی کامپیوتر قابل اجرا بود. مایکروسافت با همکاری دریم ورکس در سال ۱۹۹۵ برای تولید سرگرمی‌های چندمنظوره یک شرکت جدید تأسیس کردند. پیش از ارائهویندوز ۹۵، مایکروسافت یک شرکت تجارت محور قلمداد می‌شد اما ویندوز ۹۵ موجب شد که دیگر آن را یک شرکت مشتری محور بدانند. در سپتامبر ۱۹۹۵ دولتچین ویندوز را به عنوان سیستم‌عامل رسمی کشورش انتخاب کرد و از مایکروسافت خواست نسخه چینی ویندوز را برایشان آماده کند. اواسط دهه۹۰ بیل گیتس تصمیم گرفت مایکروسافت را وارد دنیای اینترنت کند و "MSN" به وجود آمد. این یک سرویس آنلاین بود که قرار بود با آمریکن آنلاین (AOL) رقابت کند. بعد با همکاری ان‌بی‌سی، ایستگاه کابلی خبری "MSNBC" و مجلهٔ آنلاین "Slate" به سردبیری مایکل کینسلی را تأسیس نمود. راه اندازی وب‌تی‌وی که امکان اتصال تلویزیون به شبکه را فراهم می‌کرد، از دیگر اقدامات مایکروسافت در سال ۱۹۹۶ بود.

امپراتوری تثبیت می‌شود [ویرایش]

آرم شرکت مایکروسافت در ورودی اصلی محوطه شرکت. محوطه اصلی شرکت

در ۱۹۹۷ اینترنت اکسپلورر ۴ همراه ویندوز به بازار آمد. اما دادگستری آمریکا به این دلیل که مایکروسافت با این کار از توافق‌نامه‌ای که در سال ۱۹۹۴ امضا کرده، تخطی نموده‌است، از آن‌ها خواست که دیگر اینترنت اکسپلورر و ویندوز را همراه هم به بازار نفرستند. در سال ۱۹۹۸ ویندوز ۹۸ به همراه اکسپلورر SP۴/۰ SP۱ و FAT۳۲ به عنوان فایل سیستم عرضه گشت. در عین حال، جنجال‌های زیادی در پی افشای یادداشت‌های داخلی مایکروسافت در اینترنت به وجود آمد: «نرم‌افزارهای اوپن سورستهدیدی جدی برای مایکروسافت به حساب می‌آیند.» این اسناد که به اسناد هالووین معروف شده‌اند، بخشی از این خطرات را عنوان کرده و در عین حال از فعالیت‌های مایکروسافت علیه لینوکس پرده برمی‌دارد. مایکروسافت نیز ضمن این که به صحت این اسناد اعتراف کرد، آن‌ها را صرفاً تحقیقات مهندسی دانست.

پایه‌های امپراتوری می‌لرزند [ویرایش]

در آوریل ۲۰۰۰ حکم پرونده ایالات متحده و مایکروسافت صادر شد. این حکم شرکت را مجبور می‌کرد که به دو پاره تقسیم شود. البته بخشی از این تصمیم در دادگاه استیناف لغو شد. مایکروسافت که اهداف تجاری و خانگی را توأمان نشانه رفته بود، ویندوز ایکس پی را سال ۲۰۰۱ آماده کرد. مایکروسافت برای رقابت با سونی و نینتندو، با سرمایه گذاری میلیاردی و تولید و پخش ایکس باکس وارد عرصه بازی‌های کامپیوتری شد.

تا سال ۲۰۰۵، ایکس باکس در بازار فروش آمریکا در رده دوم پس از پلی استیشن ۲ سونی و قبل از گیم کیوب نینتندو قرار داشت. (در بازار جهانی بعد از هر دو بود.) اما با این وجود، با فروش ۲۲ میلیون دستگاه در مقایسه با فروش بیش از ۱۰۰میلیون دستگاه پلی استیشن ۲، ضرر سنگینی معادل ۴ میلیارد دلار متحمل شده‌است. مایکروسافت در مدت ۳ سال کار ساخت «NET.» مقدماتی و سرور ویندوز ۲۰۰۳ را هم به پایان رساند.

در سال ۲۰۰۴ به دنبال شکایت اتحادیه اروپا، مایکروسافت به پرداخت ۶۱۳ میلیون دلار جریمه محکوم شد و متعهد گردید که توافقات قطعی خود با سایر رقبا را افشا کند. همچنین ملزم شد نسخه‌ای از ویندوز را تهیه و آماده کند که فاقد مدیا پلیر باشد.[۳۸][۳۹]

ایکس باکس ۳۶۰ 

نوشتار اصلی: ایکس باکس ۳۶۰
ایکس باکس ۳۶۰

در نوامبر ۲۰۰۵، مایکروسافت دومین کنسول بازی خود را با نام ایکس باکس ۳۶۰ به بازار عرضه کرد (لازم به ذکر است اولین نسخه کنسول مایکروسافت XBOX نام داشت) . مایکروسافت در زمینه رقابت با کنسول‌های بازی تجربیات خوبی بدست آورده بود و این بار کنسولی بسیار کامل‌تر و بهتر نسبت به اولین کنسول خود به بازار عرضه کرد. ایکس باکس ۳۶۰ در دو مدل با نام‌های "Premium" و «Core System» عرضه شد. نسخهٔ «ایکس باکس ۳۶۰ Premium» دارای دسته بی‌سیم، هارد درایو، ریموت کنترل و هدست می‌باشد ولی نسخهٔ «Core System» شامل دسته سیمی و بدون هارد درایو و وسایل جانبی می‌باشد. ایکس باکس ۳۶۰ تقریباً یک سال زودتر از رقیبان خود یعنی پلی استیشن ۳ و نینتندو Wii به بازار عرضه شد. ایکس باکس ۳۶۰ پیشرفت‌های زیادی نسبت به کنسول قبلی خود کرده‌است و علاوه بر قدرت سخت‌افزاری، دارای طراحی فوق‌العاده زیبایی می‌باشد. ایکس باکس ۳۶۰ فروش بسیار بهتری نسبت به کنسول قبلی مایکروسافت داشت.